ÖZET
Akut pulmoner emboli (APE); yaygın ve bazen ölümcül olan bir venöz tromboemboli şeklidir. Hastaların spesifik bir klinik tabloyla başvurmamaları ve eşlik eden komorbid durumlar tanıyı güçleştirir. Kronik böbrek yetmezliği de tromboza yatkınlığın arttığı komorbid durumlardandır. Klinik prezantasyon değişkenlikleri, D-dimer testinin renal disfonksiyonlu hastalarda kullanım kısıtlılığı, bilgisayarlı tomografi (BT) anjiyografinin olası renal yan etkilerinden dolayı kullanım kısıtı nedeniyle renal fonksiyonları bozuk hastaların tanısında, kolay ulaşılabilir, ucuz, kabul edilebilir sınırlarda sensitif ve spesifik bir kılavuz laboratuvar parametresine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada renal fonksiyon bozukluğu mevcut ve APE atağı geçiren ve geçirmeyen iki hasta grubu arasında nötrofil/lenfosit oranları (NLR) ve platelet/lenfosit oranları (PLR) karşılaştırılacaktır. Bu oranların pulmoner emboli tanısındaki klinik, laboratuvar ve radyolojik değerlendirmelerle birlikte kullanılabilirliğinin gösterilmesi amaçlanmıştır.
Hasta gruplarının seçiminde Ocak 2015-2019 tarihleri arasında hastanemiz acil servisine başvurarak APE tanısı almış, kronik böbrek yetmezliği olan hastaların geriye dönük dosyaları incelenmiştir. Kontrol grubu olarak ise ek patolojisi olmayan, nefroloji ve dahiliye polikliniğine başvurmuş, kronik renal yetmezliği bulunan hastalar alınmıştır. Hastaların cinsiyet, yaş, mevcut hastalıkları, laboratuvar tetkiklerinden hemogram, D-dimer, troponin, kreatinin glomerüler filtrasyon hızı, alt ekstremite venöz Doppler ultrasonografi ve toraks BT anjiyografi sonuçları kaydedilmiştir. Tüm gruplarda NLR ve PLR oranları hesaplanmıştır. Sonuçlar SPSS ile değerlendirilmiştir.
Pulmoner emboli tanılı olgu grubunda NLR ve PLR değerleri anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p=0,000). NLR 3,50 cut-off değerinde duyarlık %70,6, pozitif kestirim %84,6, özgüllük %86,8, negatif kestirim %74,2 olarak bulunmuştur. PLR 125 cut-off değerinde duyarlık %68,8, pozitif kestirim %67,0, özgüllük %65,1, negatif kestirim %67 olarak saptanmıştır.
Kronik böbrek yetmezlikli hastalarda, APE tanısında NLR ve PLR değerleri klinik, laboratuvar ve görüntüleme yöntemlerinin yanında kullanılabilir ve klinisyene yardımcı olabilecek sonuçlar verebilir. Fakat daha geniş olgu gruplarıyla daha kapsamlı çalışmalar yapılmalıdır.