ÖZET
Artroskopi esnasında kullanılan ve işlem süresince sinoviyal sıvı ile yer değiştiren çeşitli solüsyonların ve ayrıca betadin solüsyonunun eklem kartilaj dokusu üzerine olan etkilerini araştırmak için in-vivo deneysel bir hayvan modeli oluşturulmuştur.
Bu araştırma için 30 kobay (Guinea pig) ın 60 dizi kullanılmıştır. Dizler 5 gruba ayrılmıştır. Tüm gruplara sinoviyal sıvı aspirasyonu sonrası aşağıdaki işlemler yapılmıştır: Grup ı: Sadece sinoviyal sıvı aspirasyonu yapılmıştır ve kontrol grubu olarak kullanılmıştır. Grup 2: %0,9 izotonik NaCl verilmiştir. Grup 3: Ringer Zaktat verilmiştir. Grup 4: %5 glükoz ringer verilmiştir. Grup 5: Betadin verilmiştir. Işlemden 6 hafta sonra hayvanlar sakrifiye edilerek diz eklem kartilajı makroskopik ve mikroskopik olarak değerlendirilmiştir.
Makroskopik olarak sadece Grup 5 te hasar tespit edilmiştir. Mikroskopik olarak kıkırdakta incelme, ülserasyon -erozyon, fıbrilasyon, fissürleşme, kist oluşumu, osteofıt oluşumu, proteoglikan kaybı, kondrositlerde klonlaşma, kondrasit kaybı, subkondral kemiğin açığa çıkması ve sinovit ile sinoviyal proliferasyon değerlendirilmiştir. Grup ı de belirgin kıkırdak incelmesi, proteoglikan kaybı, kondrosit kaybı ve önemli oranda subkondral kemiğin açığa çıkması tespit edilmiştir. Rejenerasyon bulgusu olan kondrosit klonlaşması yüksek oranda tespit edilmiştir. Grup 2, 3 ve 4 te harabiyet bulguları bazı farklılıklar gösterse de genelde birbirine yakın oranlardadır (2>3>4). Grup 5 te ise yüksek oranda hasar tespit edilmiş olup sinovit ve sinoviyal proliferasyonun yüksek oranda olması dikkati çekmiştir.
Sonuç olarak oluşturduğumuz hayvan modelinde panksiyon ile eklem sinoviyal sıvısının uzaklaştırılması eklernde ciddi harabiyetlere neden olmaktadır. Artroskopi de kullanılan %0,9 izotonik NaCl, ringer lahtat ve %5 glükoz ringer solusyonları orta derecede harabiyete neden olmaktadır. Ancak bunların içinde en az hasar %5 glükoz ringer solüsyonu ile olmaktadır. Betadin ise oldukça ciddi kartilaj hasarı yapmakta olup sinavit ve sinoviyal proliferasyona neden olmaktadır.